وقتی شرایط اضطراری به قانون آموزشی تبدیل می‌شود؛ تغییر مهم در ارزشیابی دانش‌آموزان

یکی از تغییرات کمتر دیده‌شده اما مهم در نظام آموزشی سال ۱۴۰۵، ایجاد امکان تصمیم‌گیری انعطاف‌پذیر درباره ارزشیابی دانش‌آموزان در شرایط اضطراری است.

شورای عالی آموزش‌وپرورش در فروردین ۱۴۰۵ ماده واحده‌ای درباره «ساماندهی ارزشیابی پایانی دوره‌های مختلف تحصیلی در شرایط اضطرار» ابلاغ کرد. بر اساس این مصوبه، در شرایطی مانند جنگ یا بیماری‌های واگیردار، وزارت آموزش‌وپرورش می‌تواند با رعایت اصول ایمنی، عدالت آموزشی و دسترسی دانش‌آموزان، درباره شیوه ارزشیابی پایانی تصمیم‌گیری کند.

این تصمیم یک تغییر مهم در منطق مدیریت آموزشی است: ارزشیابی دیگر الزاماً به یک شکل ثابت و از پیش تعیین‌شده وابسته نیست.

چه روش‌هایی امکان‌پذیر شده است؟

در چارچوب مصوبه، روش‌های مختلفی از جمله ارزشیابی حضوری، مجازی، ترکیبی و حتی ارزشیابی تکوینی در طول سال تحصیلی می‌توانند در شرایط اضطراری مورد استفاده قرار گیرند.

البته این به معنای حذف امتحان یا آزاد شدن مدارس برای انتخاب هر روشی نیست. تصمیم باید در چارچوب مقررات، با توجه به شرایط اضطراری و با رعایت عدالت آموزشی گرفته شود.

چرا این موضوع مهم است؟

ارزشیابی یکی از حساس‌ترین بخش‌های آموزش است. اگر شرایط اضطراری باعث شود دانش‌آموزان در دسترسی به آموزش یا آزمون شرایط یکسانی نداشته باشند، اعتبار نتیجه نیز زیر سؤال می‌رود.

بنابراین چالش اصلی فقط انتخاب «حضوری یا آنلاین» نیست؛ مسئله بزرگ‌تر، حفظ اعتبار و عدالت ارزشیابی است.

برای مدیران مدارس، این تغییر به معنای اهمیت بیشتر داشتن سناریوهای اضطراری است. مدرسه‌ای که برای تعطیلی ناگهانی، محدودیت دسترسی یا اختلال در برگزاری امتحانات هیچ برنامه‌ای ندارد، در زمان بحران مجبور به تصمیم‌گیری لحظه‌ای خواهد شد.